Linux ค้นหาไฟล์ด้วย find และ locate
“ไฟล์ config อยู่ไหนนะ” “ไฟล์ log ตัวไหนใหญ่ที่สุด” “แก้ไฟล์ .php ทั้งหมดในโปรเจกต์ทีเดียว” — งานพวกนี้คือหน้าที่ของ find เครื่องมือที่ทรงพลังที่สุดตัวหนึ่งของ Linux
find — ค้นหาแบบเดินสำรวจจริง
รูปแบบ
find [ที่ไหน] [เงื่อนไข] [จะทำอะไรกับผลลัพธ์]find . -name "*.log" # ไฟล์ .log ทั้งหมด ตั้งแต่โฟลเดอร์ปัจจุบันลงไป
find /etc -name "*.conf" # ไฟล์ .conf ใน /etc
find ~ -type d -name "node_modules" # โฟลเดอร์ชื่อ node_modules ใน homeถ้าไม่ใส่ path มันใช้ . (โฟลเดอร์ปัจจุบัน) ให้เอง แต่ใส่ให้ชัดดีกว่า
ค้นตามชื่อ
find . -name "report.txt" # ตรงตัวเป๊ะ (สนตัวพิมพ์เล็กใหญ่)
find . -iname "readme*" # ไม่สนพิมพ์เล็กใหญ่ (README, readme, ReadMe)
find . -name "*.jpg" -o -name "*.png" # .jpg หรือ .png (-o = OR)
find . -path "*/src/*.js" # match ทั้ง path ไม่ใช่แค่ชื่อ
find . -name "*.tmp" -not -path "*/cache/*" # .tmp ที่ไม่ได้อยู่ใน cacheครอบ pattern ด้วย
"..."เสมอ ไม่งั้น shell จะขยาย*ก่อนถึงมือfind(บทที่ 18)
ค้นตามประเภท
find . -type f # เฉพาะไฟล์ธรรมดา
find . -type d # เฉพาะโฟลเดอร์
find . -type l # เฉพาะ symbolic linkค้นตามขนาด
find . -size +100M # ใหญ่กว่า 100 เมกะไบต์
find . -size -10k # เล็กกว่า 10 กิโลไบต์
find /var/log -type f -size +50M # log ไฟล์ใหญ่ ๆ
find . -type f -size +1G -exec ls -lh {} \; # หาไฟล์ยักษ์พร้อมดูขนาดหน่วย: c ไบต์, k กิโล, M เมกะ, G กิกะ — + มากกว่า, - น้อยกว่า, ไม่มีเครื่องหมาย = พอดีเป๊ะ
ค้นตามเวลา
find . -mtime -1 # แก้ไขภายใน 1 วันที่ผ่านมา
find . -mtime +30 # ไม่ได้แก้มา 30 วันขึ้นไป
find . -mmin -60 # แก้ไขภายใน 60 นาทีที่ผ่านมา
find /tmp -type f -atime +7 # ไม่ได้เปิดอ่านมา 7 วัน (ไว้ลบไฟล์ขยะ)
find . -newer ref.txt # แก้หลังไฟล์ ref.txt-mtime= modified (แก้เนื้อ),-atime= accessed (เปิดอ่าน),-ctime= changed (แก้ metadata)- ตัวเลขเป็น “วัน”:
-1= น้อยกว่า 1 วัน (= ล่าสุด),+30= มากกว่า 30 วัน (= เก่า)
ค้นตามสิทธิ์/เจ้าของ
find . -perm 777 # ไฟล์ที่สิทธิ์เป็น 777 เป๊ะ (หาช่องโหว่)
find /var/www -not -user www-data # ไฟล์ที่เจ้าของไม่ใช่ www-data
find . -type f -perm -o+w # ไฟล์ที่คนอื่นเขียนได้ (น่ากังวล)จำกัดความลึก
find . -maxdepth 1 -name "*.md" # แค่ในโฟลเดอร์นี้ ไม่ลงย่อย
find . -maxdepth 2 -type d # ลึกไม่เกิน 2 ชั้นสั่งทำอะไรกับผลลัพธ์: -exec
find เจอไฟล์แล้วสั่งรันคำสั่งกับแต่ละไฟล์ได้ {} = ชื่อไฟล์ที่เจอ
find . -name "*.tmp" -exec rm {} \; # ลบทีละไฟล์
find . -name "*.sh" -exec chmod +x {} \; # ให้สิทธิ์รันทุกสคริปต์
find . -name "*.txt" -exec grep -l "TODO" {} \; # หาไฟล์ .txt ที่มีคำว่า TODO\;ปิดคำสั่ง = รัน 1 ครั้งต่อ 1 ไฟล์+แทน\;= รวมไฟล์ทั้งหมดใส่คำสั่งเดียว (เร็วกว่ามากเมื่อมีไฟล์เยอะ)
find . -name "*.log" -exec rm {} + # ลบทั้งหมดในคำสั่งเดียว
find . -type f -name "*.jpg" -exec cp -t /backup {} +-delete — ลบในตัว (ระวัง)
find . -name "*.tmp" -delete⚠️ ลอง find เปล่า ๆ ก่อนเสมอ เพื่อดูว่ามันจะลบไฟล์ไหนบ้าง แล้วค่อยเติม -delete
find . -name "*.tmp" # 1. ดูรายการก่อน
find . -name "*.tmp" -delete # 2. โอเคแล้วค่อยลบส่งให้ xargs (ทางเลือกของ -exec)
find . -name "*.log" -print0 | xargs -0 rm
find . -name "*.py" | xargs wc -l-print0 คู่กับ xargs -0 = จัดการชื่อไฟล์ที่มีเว้นวรรคได้ถูกต้อง
locate — ค้นเร็วมากจากฐานข้อมูล
find เดินสำรวจดิสก์จริงทุกครั้ง ช้าถ้าค้นทั้งเครื่อง locate ค้นจากฐานข้อมูลที่สร้างไว้ล่วงหน้า — เร็วทันใจ แต่ข้อมูลอาจไม่สดถ้าเพิ่งสร้างไฟล์
sudo apt install plocate
locate sshd_config
locate -i readme # ไม่สนพิมพ์เล็กใหญ่
locate "*.service" | grep nginx
sudo updatedb # อัปเดตฐานข้อมูลเดี๋ยวนี้ (ปกติรันอัตโนมัติวันละครั้ง)เลือกใช้อันไหน: ค้นชื่อไฟล์ที่มีมานานทั้งเครื่อง → locate (เร็ว); ค้นตามเงื่อนไขซับซ้อน (ขนาด/เวลา/สั่งทำงาน) หรือไฟล์เพิ่งสร้าง → find
which / whereis / type — หาว่าคำสั่งอยู่ไหน
which python3/usr/bin/python3which บอก path ของโปรแกรมที่จะถูกรันเมื่อพิมพ์ชื่อนั้น (ค้นตาม $PATH)
whereis python3python3: /usr/bin/python3 /usr/lib/python3 /usr/share/man/man1/python3.1.gzwhereis หา binary + source + man page
type ls
type cd
type llls is aliased to `ls --color=auto'
cd is a shell builtin
ll is aliased to `ls -alF'type บอกว่าคำสั่งนั้นเป็นอะไรจริง ๆ — ไฟล์โปรแกรม, alias, function, หรือ builtin ของ shell แนะนำใช้ type เป็นตัวแรก เพราะบอกครบสุด
เรื่องที่คนมักพลาด
- ลืมครอบ pattern ด้วยเครื่องหมายคำพูด —
find . -name *.logเมื่ออยู่ในโฟลเดอร์ที่มีa.logbash จะแปลงเป็นfind . -name a.logแล้วพลาดไฟล์อื่น ใช้find . -name "*.log"เสมอ find -exec rm {} \;โดยไม่ลองก่อน — รันfindเปล่า ๆ ดูรายการก่อนทุกครั้งที่จะลบfind / -name xแล้วช้ามากและมี error เต็มไปหมด — ค้นทั้งเครื่องต้องเจอโฟลเดอร์ที่เข้าไม่ได้ (Permission denied) ใส่2>/dev/nullตัด error หรือใช้sudoหรือใช้locatewhichไม่เจอ alias/function —whichหาแค่ไฟล์โปรแกรม ใช้typeถ้าอยากรู้ว่าllมาจากไหน- สับสน
-mtime -1กับ-mtime 1—-1= ภายใน 1 วัน (ล่าสุด);1= ระหว่าง 24–48 ชม.ที่แล้วเป๊ะ ๆ;+1= เกิน 48 ชม. locateไม่เจอไฟล์ที่เพิ่งสร้าง — ฐานข้อมูลยังไม่อัปเดต รันsudo updatedbหรือใช้findfind -deleteวางผิดตำแหน่ง — ต้องอยู่ท้ายสุดfind . -delete -name "*.tmp"จะลบทุกอย่าง! เขียนfind . -name "*.tmp" -delete
สรุป
find [path] [เงื่อนไข] [action]— ค้นแบบเดินสำรวจจริง เงื่อนไขเยอะ- ชื่อ:
-name "*.log"(เป๊ะ),-iname(ไม่สนพิมพ์),-path,-not; ประเภท:-type f/d/l - ขนาด:
-size +100M; เวลา:-mtime -1(ล่าสุด) /+30(เก่า) /-mmin -60 - action:
-exec cmd {} \;(ทีละไฟล์) หรือ{} +(รวม, เร็วกว่า);-delete(ลองfindเปล่าก่อน!) -maxdepth Nจำกัดชั้น;2>/dev/nullตัด error permission ตอนค้นทั้งเครื่องlocate ชื่อ— เร็วมาก ค้นจากฐานข้อมูล (sudo updatedbอัปเดต); ใช้เมื่อไฟล์มีมานานแล้วtype คำสั่งบอกว่าเป็น binary/alias/function/builtin (ครบสุด);whichบอกแค่ path ของ binary
บทถัดไปเราจะค้นหา “ข้อความข้างในไฟล์” ด้วย grep — เครื่องมือที่คู่กับ find และใช้บ่อยพอ ๆ กัน