
shell script คือการรวมคำสั่งที่พิมพ์บ่อยไว้ในไฟล์เดียว บทนี้สอนสร้างสคริปต์ตั้งแต่ shebang การทำให้รันได้ ตัวแปร การรับอินพุตด้วย read และพารามิเตอร์ $1 $@ $# และบรรทัด set -euo pipefail ที่ควรมีทุกสคริปต์ Read more »

ตัวแปร shell กับ environment variable ต่างกันที่ export บทนี้อธิบายความต่าง วิธีที่ $PATH ทำให้พิมพ์ชื่อโปรแกรมสั้น ๆ ได้ ไฟล์ .bashrc กับ .profile ต่างกันเมื่อไหร่ถูกอ่าน และการตั้ง alias ให้ถาวร Read more »

ก่อนคำสั่งจะรัน shell ขยายสิ่งที่เราพิมพ์หลายขั้น — brace ~ ตัวแปร command substitution และ glob บทนี้อธิบายลำดับที่เกิด ความต่างของ glob กับ regex และกฎ quoting ที่พลาดแล้วสคริปต์พังกับชื่อไฟล์ที่มีช่องว่าง Read more »

sed แก้ข้อความแบบสตรีม เหมาะกับการค้นหาแทนที่และเลือกบรรทัด ส่วน awk ประมวลผลข้อมูลเป็นคอลัมน์ กรอง คำนวณ สรุปได้ บทนี้สอนคำสั่งที่ใช้จริงของทั้งคู่ และบอกว่าเรื่องไหนควรใช้ตัวไหน Read more »

sort uniq cut tr wc column แต่ละตัวทำงานข้อความเล็ก ๆ อย่างเดียว แต่ต่อกันด้วยท่อแล้วประมวลผลข้อมูลได้ทรงพลัง บทนี้สอนแต่ละตัวแล้วประกอบเป็น pipeline วิเคราะห์ log จริง Read more »

ปรัชญาของ Linux คือเครื่องมือเล็ก ๆ ที่ทำงานเดียวให้ดี แล้วต่อกันด้วยท่อ บทนี้อธิบาย stdin stdout stderr การเปลี่ยนทิศด้วย > >> 2> &> < ท่อ | คำสั่ง tee และ /dev/null พร้อมความหมายของ exit code Read more »

grep ค้นหาข้อความในไฟล์และในผลลัพธ์ของคำสั่งอื่น บทนี้สอนตัวเลือกที่ใช้จริง (-i -n -r -v -c -A -B -C) regular expression เบื้องต้น การต่อ grep กับ pipe และตัวอย่างการไล่ปัญหาจาก log Read more »

find ค้นหาไฟล์แบบเรียลไทม์ตามชื่อ ประเภท ขนาด เวลา และสั่งทำอะไรกับผลลัพธ์ได้ด้วย -exec ส่วน locate ค้นจากฐานข้อมูลจึงเร็วมาก บทนี้ยังแยกความต่างของ which whereis type Read more »

Linux มีลิงก์ 2 แบบ hard link และ symbolic link บทนี้อธิบาย inode แบบเข้าใจง่าย ความต่างของลิงก์สองแบบเมื่อลบต้นทาง วิธีสร้างด้วย ln และ ln -s และกรณีใช้งานจริงอย่างการชี้ "เวอร์ชันปัจจุบัน" หรือจัดการ dotfiles Read more »

Linux เป็นระบบหลายผู้ใช้ บทนี้สอนอ่าน /etc/passwd และ /etc/group สร้างผู้ใช้ด้วย adduser ตั้งรหัสด้วย passwd และที่สำคัญที่สุด — เพิ่มผู้ใช้เข้ากลุ่ม sudo ด้วย usermod -aG โดยไม่เผลอลบกลุ่มเดิม Read more »