Bash การจัดการข้อผิดพลาด (set -e และเพื่อน ๆ)
โดยปริยาย Bash ไม่หยุดเมื่อคำสั่งล้มเหลว — มันทำบรรทัดต่อไปเรื่อย ๆ ราวกับไม่มีอะไรเกิดขึ้น ซึ่งอันตรายมากในสคริปต์ set -euo pipefail เปลี่ยนพฤติกรรมนี้ บทนี้อธิบายทุกตัวและกับดักของมัน
set -euo pipefail
#!/usr/bin/env bash
set -euo pipefail
IFS=$'\n\t'สี่บรรทัดนี้ควรอยู่บนสุดของทุกสคริปต์ แยกกันดู
| ตัว | ชื่อเต็ม | ทำอะไร |
|---|---|---|
-e | errexit | จบสคริปต์ทันทีถ้าคำสั่งใดคืน exit status ≠ 0 |
-u | nounset | ใช้ตัวแปรที่ไม่เคยตั้งค่า = error ทันที |
-o pipefail | ใน pipeline ถ้าตัวไหนพัง ทั้ง pipe ถือว่าพัง | |
IFS=$'\n\t' | แยกคำเฉพาะ newline/tab (ไม่ใช่ช่องว่าง) — ลด bug word splitting |
set -e (errexit) — และข้อยกเว้นมากมาย
set -e
cd /nonexistent # ← ล้มเหลว → สคริปต์หยุดทันที
rm -rf * # ไม่ถึงตรงนี้ (ดี! ไม่งั้นลบผิดที่)แต่ set -e ไม่หยุด ในกรณีเหล่านี้ — ต้องจำให้ขึ้นใจ
1. คำสั่งในเงื่อนไข if, while, until
set -e
if grep "x" file; then :; fi # grep ไม่เจอ (exit 1) — สคริปต์ไม่หยุด (ถูกต้อง)
while read -r l; do :; done < f # read คืน 1 ตอน EOF — ไม่หยุด (ถูกต้อง)2. คำสั่งก่อน && หรือ || (ยกเว้นตัวสุดท้าย)
set -e
false && echo "a" # false ล้มเหลว — ไม่หยุด (เป็นส่วนของ compound)
false || echo "จับได้" # ไม่หยุด
cmd1 && cmd2 # ถ้า cmd1 พัง ไม่หยุด (แต่ cmd2 ไม่รัน)3. คำสั่งที่ถูก ! นำหน้า
set -e
! grep "x" file # ไม่หยุดไม่ว่าผลเป็นอะไร4. ทุกตัวใน pipeline ยกเว้นตัวสุดท้าย (เว้นแต่ pipefail)
set -e
grep "x" nofile | sort # grep พัง แต่ sort สำเร็จ → ไม่หยุด (ต้อง set -o pipefail)5. คำสั่งในฟังก์ชันที่ถูกเรียกในบริบทเงื่อนไข — set -e ถูก “ปิด” ทั้งฟังก์ชัน
set -e
check() {
command_that_fails # ← ไม่หยุด!
echo "ยังทำต่อ"
}
if check; then :; fi # check ถูกเรียกในเงื่อนไข → set -e ปิดทั้ง checkนี่คือกับดักที่เจ็บที่สุด — ฟังก์ชันที่ปกติ set -e ทำงาน กลับไม่ทำงานเมื่อเรียกใน if
6. local x=$(cmd) — exit status เป็นของ local (บทที่ 16)
set -e
foo() { local x=$(false); echo "ไม่หยุด: x=[$x]"; }
foo
# แก้: local x; x=$(false)จัดการคำสั่งที่ *ตั้งใจ* ให้ fail ได้
set -e
grep "pattern" file || true # ยอมรับว่า grep อาจไม่เจอ
diff a b || true # diff คืน 1 ถ้าต่าง — ปกติ
# เก็บ exit status ไว้ใช้เอง
set +e
some_command
rc=$?
set -e
case $rc in
0) echo "ok" ;;
1) echo "เตือน" ;;
*) echo "error ร้ายแรง"; exit "$rc" ;;
esacset -u (nounset) — จับตัวแปรพิมพ์ผิด
set -u
echo "$HOEM" # bash: HOEM: unbound variable → หยุดทันที (พิมพ์ HOME ผิด)จับบั๊กร้ายแรงอย่าง rm -rf "$prefx/data" (พิมพ์ prefix ผิด → rm -rf "/data")
กับดัก set -u กับ array และ positional
set -u
echo "${1}" # error ถ้าไม่ส่ง $1
echo "${1:-ปริยาย}" # ปลอดภัย
arr=()
echo "${arr[@]}" # bash < 4.4: error (array ว่าง)! bash 4.4+: ok
echo "${arr[@]:-}" # ปลอดภัยทุกเวอร์ชัน
for x in "${arr[@]:-}"; do ... # ปลอดภัย
echo "${MAYBE_UNSET:-}" # ท่ามาตรฐาน: ใส่ :- ให้ตัวแปรที่อาจไม่มีset -o pipefail
set -o pipefail
curl -fsS "$url" | tar -xz # ถ้า curl พัง (เช่น 404) ทั้ง pipe คืน non-zero
echo $? # exit status ของ curl (ไม่ใช่ของ tar)โดยไม่มี pipefail — curl 404 | tar จะคืน 0 (tar สำเร็จเพราะได้ input ว่าง) และสคริปต์ทำต่อ ราวกับดาวน์โหลดสำเร็จ
die() — pattern จัดการ error ที่อ่านง่าย
#!/usr/bin/env bash
set -euo pipefail
die() {
printf 'ERROR: %s\n' "$*" >&2
exit 1
}
warn() {
printf 'WARNING: %s\n' "$*" >&2
}
command -v jq >/dev/null || die "ต้องติดตั้ง jq ก่อน"
[[ -f "$config" ]] || die "ไม่พบไฟล์ config: $config"
[[ $# -ge 1 ]] || die "ใช้งาน: $0 <target>"
curl -fsS "$url" -o "$out" || die "ดาวน์โหลด $url ล้มเหลว"cmd || die "ข้อความ" — อ่านเป็นภาษาอังกฤษได้เลย “do X or die”
set -E + trap ERR — รายงานอัตโนมัติ
#!/usr/bin/env bash
set -Eeuo pipefail
trap 'die "ล้มเหลวที่บรรทัด $LINENO: $BASH_COMMAND"' ERR
die() { printf 'ERROR: %s\n' "$*" >&2; exit 1; }ทุกคำสั่งที่พัง (ที่ set -e จับ) จะรายงานบรรทัดและคำสั่งอัตโนมัติ ไม่ต้องเขียน || die ทุกที่
${var:?} — ตรวจแล้วจบในบรรทัดเดียว
: "${API_TOKEN:?ต้องตั้ง API_TOKEN}"
: "${1:?ใช้งาน: $0 <filename>}"
input_file=${1:?ต้องระบุไฟล์ input}ควร set -e ไหม? — มุมมองที่ต่างกัน
set -e มีข้อยกเว้นเยอะจนบางคนบอกว่า “อย่าพึ่งพา ให้ || die ทุกคำสั่งสำคัญแทน” ข้อสรุปที่ปฏิบัติได้
- ใช้
set -euo pipefailเป็นตาข่ายกันพลาด (ดีกว่าไม่มี) - แต่ยังใส่
|| dieให้คำสั่งวิกฤต (ดาวน์โหลด, migration,rm) อย่างชัดเจน - รู้ข้อยกเว้น โดยเฉพาะฟังก์ชันใน
ifและlocal x=$(cmd) - ทดสอบ path ที่ผิดพลาดจริง ๆ — อย่าเดาว่า
set -eจะจับ
เรื่องที่คนมักพลาด
- คิดว่า
set -eจับทุกอย่าง — ไม่ ข้อยกเว้น 6 ข้อข้างบน โดยเฉพาะฟังก์ชันในif local x=$(cmd)กับset -e—localกลบ exit status แยกlocal x; x=$(cmd)- ลืม
set -o pipefail—curl 404 | processดูเหมือนสำเร็จ set -uกับ"${arr[@]}"ตอน array ว่าง — bash เก่า error ใช้"${arr[@]:-}"set -Eขาดไป กับtrap ERR— ไม่ทำงานในฟังก์ชัน(( count++ ))กับset -e— คืน 1 ตอน count=0 หยุดสคริปต์ (บทที่ 11)grep/diffกับset -e— คืน 1 เมื่อ “ไม่เจอ”/”ต่างกัน” (ปกติ) ใส่|| true
สรุป
set -euo pipefail+IFS=$'\n\t'= บรรทัดแรกของทุกสคริปต์-eหยุดเมื่อคำสั่งพัง — แต่มีข้อยกเว้น: ในif/while, ก่อน&&/||, หลัง!, ใน pipe (ไม่มี pipefail), ฟังก์ชันที่เรียกในเงื่อนไข,local x=$(cmd)-uจับตัวแปรพิมพ์ผิด — ใส่${var:-}ให้ตัวที่อาจไม่มี,${arr[@]:-}ให้ array-o pipefail— ให้ error ในตัวกลางของ pipe ไม่ถูกกลืน- คำสั่งที่ตั้งใจให้ fail ได้ (
grep,diff) →|| true die() { echo "$*" >&2; exit 1; }+cmd || die "..."สำหรับคำสั่งวิกฤตset -E+trap 'die "line $LINENO: $BASH_COMMAND"' ERR= รายงานอัตโนมัติset -eเป็นตาข่าย ไม่ใช่การรับประกัน — ยังต้อง|| dieคำสั่งสำคัญ
บทถัดไปว่าด้วยการดีบัก — bash -x, PS4, set -n, และ ShellCheck