Bash การเปลี่ยนทิศทาง I/O (redirection)
ทุกโปรแกรมมี “ช่อง” มาตรฐาน 3 ช่อง — รับเข้า, ส่งออก, ส่ง error redirection คือการต่อสายช่องเหล่านี้ไปที่อื่น เช่นไฟล์ หรือช่องของโปรแกรมอื่น เข้าใจ file descriptor แล้วเรื่องนี้ตรงไปตรงมา
file descriptor: 0, 1, 2
stdin (fd 0) ──▶ โปรแกรม ──▶ stdout (fd 1) ผลลัพธ์ปกติ
│
└────────▶ stderr (fd 2) ข้อความ error / เตือน / progress- fd 0 = stdin — ที่โปรแกรมอ่าน input (ปกติคือคีย์บอร์ด)
- fd 1 = stdout — ที่โปรแกรมเขียนผลลัพธ์ (ปกติคือจอ)
- fd 2 = stderr — ที่โปรแกรมเขียน error (ปกติคือจอ แต่แยกจาก stdout)
การแยก stdout กับ stderr มีเหตุผล — คุณ pipe ผลลัพธ์ต่อไปประมวลผลได้ ขณะที่ error ยังโผล่บนจอให้เห็น
> และ >> — ส่ง stdout ไปไฟล์
echo "บรรทัดใหม่" > file.txt # เขียนทับ (สร้างใหม่ถ้าไม่มี) ⚠️
echo "ต่อท้าย" >> file.txt # ต่อท้าย (สร้างใหม่ถ้าไม่มี)
date > timestamp.txt
ls -l >> listing.log
command > /dev/null # ทิ้งผลลัพธ์ (เงียบ)> เขียนทับทันทีโดยไม่ถาม — ถ้า file.txt มีข้อมูล 10000 บรรทัด echo x > file.txt ทำให้เหลือบรรทัดเดียวทันที
> ตัวเลขนำหน้า = fd ที่จะ redirect: 1> = stdout (ค่าปริยาย), 2> = stderr
2> — ส่ง stderr ไปไฟล์
command 2> errors.log # error → ไฟล์, ผลลัพธ์ → จอ
command 2>> errors.log # ต่อท้าย
command 2> /dev/null # ทิ้ง error (เงียบเฉพาะ error)
find / -name "*.conf" 2>/dev/null # ไม่ต้องเห็น "Permission denied" เต็มจอแยกทั้งสองช่องไปคนละไฟล์
./build.sh > build.out 2> build.err2>&1 — รวม stderr เข้ากับ stdout
command > all.log 2>&1 # ทั้งผลลัพธ์และ error → ไฟล์เดียว
command 2>&1 | tee output.log # ทั้งสองช่อง → pipe2>&1 อ่านว่า “ส่ง fd 2 ไปที่เดียวกับที่ fd 1 ชี้อยู่ตอนนี้”
ลำดับสำคัญมาก!
command > file.txt 2>&1 # ✓ stdout→file แล้ว stderr→(ที่เดียวกับ stdout)=file
command 2>&1 > file.txt # ✗ stderr→(ที่ stdout ชี้ตอนนี้=จอ) แล้ว stdout→fileBash อ่าน redirection ซ้ายไปขวา ตอนที่เจอ 2>&1 มันคัดลอก “ปลายทางปัจจุบัน” ของ fd 1
command > file.txt 2>&1
ขั้น 1: > file.txt → fd 1 ชี้ที่ file.txt
ขั้น 2: 2>&1 → fd 2 ชี้ที่ (ที่ fd 1 ชี้) = file.txt ✓ ทั้งคู่ไปไฟล์
command 2>&1 > file.txt
ขั้น 1: 2>&1 → fd 2 ชี้ที่ (ที่ fd 1 ชี้) = จอ
ขั้น 2: > file.txt → fd 1 ชี้ที่ file.txt
ผล: stdout→ไฟล์, stderr→จอ ✗ ไม่ใช่ที่ต้องการจำ: >file 2>&1 เท่านั้น (redirect ก่อน แล้วค่อยรวม)
&> — ทางลัด (bash เท่านั้น)
command &> all.log # = command > all.log 2>&1
command &>> all.log # ต่อท้าย
command &> /dev/null # เงียบสนิท ทั้ง stdout และ stderrสั้นและอ่านง่าย แต่เป็น bashism — ถ้าเขียน #!/bin/sh ต้องใช้ > file 2>&1
< — อ่าน stdin จากไฟล์
sort < unsorted.txt
wc -l < file.txt # ไม่มีชื่อไฟล์ในผลลัพธ์ (ต่างจาก wc -l file.txt)
mysql mydb < schema.sql
while read -r line; do ...; done < input.txt<< = heredoc, <<< = here-string (บทที่ 6)
/dev/null และไฟล์พิเศษ
command > /dev/null # ทิ้ง stdout
command 2> /dev/null # ทิ้ง stderr
command &> /dev/null # ทิ้งทั้งคู่
cat /dev/null > file.txt # ล้างไฟล์ให้ว่าง (= : > file.txt)
echo "test" > /dev/tty # เขียนตรงไปที่ terminal (ข้าม redirect ที่ตั้งไว้)
data=$(cat /dev/stdin) # อ่าน stdin| ไฟล์ | คือ |
|---|---|
/dev/null | หลุมดำ — เขียนอะไรก็หาย อ่านได้ EOF ทันที |
/dev/tty | terminal ปัจจุบัน (ถ้ามี) |
/dev/stdin /dev/stdout /dev/stderr | fd 0/1/2 ในรูปพาธ |
/dev/zero | อ่านได้ null byte ไม่จำกัด |
/dev/urandom | อ่านได้ข้อมูลสุ่ม |
ส่ง error ไป stderr ในสคริปต์ของคุณ
echo "เกิดข้อผิดพลาด: ไม่พบไฟล์" >&2 # ข้อความ error → stderr
printf 'คำเตือน: %s\n' "$msg" >&2
die() { printf 'ERROR: %s\n' "$*" >&2; exit 1; }ข้อความ error, progress, prompt ควรไป stderr — เพื่อให้ผู้ใช้ pipe stdout ของสคริปต์ต่อได้โดยไม่มีขยะปน
เปิด fd เอง — exec 3<
# เปิด fd 3 ชี้ไฟล์สำหรับอ่าน
exec 3< data.txt
read -r line1 <&3
read -r line2 <&3
exec 3<&- # ปิด fd 3
# fd แยกสำหรับ log ในขณะที่ stdout ยังใช้งานปกติ
exec 4> audit.log
echo "เริ่มงาน $(date)" >&4
process_stuff
echo "จบงาน $(date)" >&4
exec 4>&-ประโยชน์จริง: อ่านสองไฟล์พร้อมกันใน loop, หรือแยกช่อง log จาก output
redirect ทั้งสคริปต์ด้วย exec
#!/usr/bin/env bash
# ตั้งแต่บรรทัดนี้ไป ทุก stdout/stderr ไปที่ไฟล์ log
exec >> /var/log/myscript.log 2>&1
echo "=== เริ่ม $(date) ===" # ไปไฟล์ log ไม่ขึ้นจอ
# ยังเขียนขึ้นจอได้ถ้าจงใจ
echo "ข้อความนี้ขึ้นจอ" > /dev/ttyexec โดยไม่มีคำสั่งตามหลัง = “เปลี่ยน redirection ของ shell ปัจจุบัน” มีประโยชน์มากกับสคริปต์ cron ที่อยากเก็บ log ทั้งหมด
เก็บ fd เดิมไว้ถ้าอยากคืนทีหลัง
exec 3>&1 4>&2 # สำรอง stdout/stderr เดิม
exec >log 2>&1 # เปลี่ยนไปไฟล์
# ... งาน ...
exec 1>&3 2>&4 3>&- 4>&- # คืนค่าเดิม
echo "ข้อความนี้ขึ้นจอตามปกติ"noclobber — กัน > เขียนทับ
set -o noclobber
echo x > existing.txt # bash: existing.txt: cannot overwrite existing file
echo x >| existing.txt # >| บังคับเขียนทับ (override)
echo x >> existing.txt # ต่อท้ายยังทำได้มีประโยชน์ตอนทำงาน interactive กันเผลอ ในสคริปต์มักไม่ตั้ง (ทำให้ logic ยุ่ง)
เรื่องที่คนมักพลาด
2>&1 > fileสลับลำดับ — stderr ไปจอ ไม่ไปไฟล์ ต้อง> file 2>&1>แทน>>— เขียนทับไฟล์ที่มีข้อมูล ระวังมากในสคริปต์ที่ append logcommand > fileแล้ว file ว่าง — Bash เปิด/ล้างไฟล์ ก่อน รันคำสั่ง ถ้าcommandอ่านไฟล์เดียวกันด้วย จะอ่านไม่เจอ (sort file > fileทำลายไฟล์!) ใช้spongeหรือ temp file- ข้อความ error ไป stdout —
echo "error"โดยไม่มี>&2ทำให้ pipe ปนขยะ &>ใน#!/bin/sh— dash ไม่รู้จัก ใช้> file 2>&1- ลืมปิด fd ที่เปิดเอง —
exec 3<&-โดยเฉพาะใน loop ยาว ๆ find ... 2>/dev/nullซ่อน error ที่สำคัญด้วย — บางที error บอกว่าดิสก์พัง ดูก่อนซ่อน
สรุป
- fd: 0 = stdin, 1 = stdout (ผลลัพธ์), 2 = stderr (error)
>เขียนทับ (⚠️),>>ต่อท้าย,<อ่านจากไฟล์2> fileแยก error ไปไฟล์,2> /dev/nullทิ้ง error> file 2>&1รวม stderr เข้า stdout — ลำดับสำคัญ (redirect ก่อน แล้วรวม)&> file= ทางลัดของ> file 2>&1(bash เท่านั้น)- ข้อความ error/progress ในสคริปต์ →
>&2เสมอ exec > log 2>&1เปลี่ยน redirect ทั้งสคริปต์ — ดีสำหรับ cronexec 3< fileเปิด fd เอง — อ่านหลายไฟล์พร้อมกัน / แยกช่อง logsort file > fileทำลายไฟล์ — Bash ล้างไฟล์ก่อนรัน ใช้ temp file
บทถัดไปว่าด้วย pipe และตัวกรอง — |, pipefail, PIPESTATUS, xargs และการต่อ pipeline