Bash วนซ้ำด้วย for
for ใน Bash วนผ่าน “รายการคำ” ไม่ใช่ตัวนับแบบภาษาอื่น (แม้จะมีรูปแบบตัวนับให้ใช้) เข้าใจว่ามันวนผ่าน “อะไร” แล้วจะไม่พลาด
รูปแบบที่ 1: วนรายการคำ
for name in Somchai Somsri Somsak; do
echo "สวัสดีคุณ $name"
done
for env in dev staging prod; do
echo "กำลัง deploy ไป $env"
./deploy.sh "$env"
doneรายการหลัง in ถูกแยกเป็นคำด้วยช่องว่าง (word splitting) แล้ว for วนทีละคำ
วนผ่านอาร์กิวเมนต์ของสคริปต์
for arg in "$@"; do # "$@" ครอบ quote — คงแต่ละอาร์กิวเมนต์
echo "จัดการ: $arg"
done
# เขียนสั้น: for arg; do ... done (ไม่มี in = วน "$@" โดยปริยาย)
for arg; do
echo "จัดการ: $arg"
doneรูปแบบที่ 2: วนไฟล์จาก glob
for file in *.txt; do
echo "กำลังบีบอัด $file"
gzip "$file"
done
for logfile in /var/log/*.log; do
wc -l "$logfile"
doneBash ขยาย *.txt เป็นรายชื่อไฟล์ ก่อน loop เริ่ม แล้ววนทีละไฟล์
กับดัก: glob ที่ไม่ตรงไฟล์ไหน
ถ้าไม่มีไฟล์ .txt เลย โดยปริยาย Bash ปล่อย *.txt ไว้เป็นสตริงตรงตัว → loop วนหนึ่งรอบด้วยค่า "*.txt"
# โฟลเดอร์ว่าง — ไม่มีไฟล์ .txt
for file in *.txt; do
echo "กำลังลบ $file" # พิมพ์: กำลังลบ *.txt
rm "$file" # rm: cannot remove '*.txt': No such file or directory
doneทางแก้: shopt -s nullglob — ให้ glob ที่ไม่ตรงกลายเป็น “ไม่มีอะไรเลย” loop ไม่วน
shopt -s nullglob
for file in *.txt; do
process "$file" # ไม่วนเลยถ้าไม่มีไฟล์ .txt
done
shopt -u nullglob # ปิดคืน (nullglob กระทบทั้งสคริปต์)หรือเช็กในลูป
for file in *.txt; do
[[ -e "$file" ]] || continue # ข้ามถ้าไม่ใช่ไฟล์จริง (glob ไม่ match)
process "$file"
doneรูปแบบที่ 3: วนช่วงตัวเลข
# C-style — เหมือนภาษาอื่น
for (( i = 0; i < 5; i++ )); do
echo "รอบที่ $i"
done
for (( i = 10; i > 0; i-- )); do
echo "$i..."
done
sleep 1; echo "เริ่ม!"brace expansion {เริ่ม..จบ}
for i in {1..5}; do echo "$i"; done # 1 2 3 4 5
for i in {0..20..5}; do echo "$i"; done # 0 5 10 15 20 (step 5)
for c in {a..e}; do echo "$c"; done # a b c d e
for n in {01..10}; do echo "$n"; done # 01 02 ... 10 (เติม 0 นำหน้า)กับดัก: brace expansion ไม่รับตัวแปร
n=5
for i in {1..$n}; do echo "$i"; done # พิมพ์: {1..5} ตรงตัว! ไม่ทำงานbrace expansion เกิด ก่อน parameter expansion (บทที่ 3, 22) มันเลยเห็น $n ยังไม่ถูกแทนค่า
# ใช้ C-style แทน
for (( i = 1; i <= n; i++ )); do echo "$i"; done
# หรือ seq (โปรแกรมภายนอก)
for i in $(seq 1 "$n"); do echo "$i"; done
for i in $(seq 1 2 "$n"); do echo "$i"; done # step 2วน array
servers=(web1.example.com web2.example.com db1.example.com)
for server in "${servers[@]}"; do # ครอบ quote + [@] เสมอ
echo "ping $server"
ping -c1 "$server" >/dev/null && echo " ✓ ตอบ" || echo " ✗ ไม่ตอบ"
done"${array[@]}" ครอบ quote สำคัญมาก — คงแต่ละสมาชิกไว้แม้มีช่องว่าง (บทที่ 20)
ทำไม for line in $(cat file) ผิด
# อย่าทำแบบนี้
for line in $(cat data.txt); do
echo "บรรทัด: $line"
doneปัญหา
- แยกทุกช่องว่าง ไม่ใช่แค่ newline — บรรทัด
Somchai Jaideeกลายเป็นสองรอบ - glob ทำงาน — บรรทัดที่มี
*กลายเป็นรายชื่อไฟล์ - บรรทัดว่างหายไป
- โหลดทั้งไฟล์เข้าหน่วยความจำก่อน
วิธีที่ถูกต้องคือ while read (บทที่ 15)
while IFS= read -r line; do
echo "บรรทัด: $line"
done < data.txtจำกฎ: for วนรายการคำ/ไฟล์, while read วนบรรทัด
break และ continue
for file in *.log; do
[[ -s "$file" ]] || continue # ข้ามไฟล์ว่าง
if grep -q "FATAL" "$file"; then
echo "พบ FATAL ใน $file — หยุด"
break # ออกจาก loop
fi
process "$file"
done
# break/continue N — ออกจาก loop ซ้อน N ชั้น
for dir in */; do
for file in "$dir"*.txt; do
[[ -e "$file" ]] || continue 2 # ข้ามไป dir ถัดไปเลย
done
doneเรื่องที่คนมักพลาด
for file in *.txtตอนไม่มีไฟล์ — วนหนึ่งรอบด้วยค่า*.txtใช้shopt -s nullglobหรือ[[ -e "$file" ]] || continuefor line in $(cat file)— แยกทุกช่องว่าง, glob ทำงาน, บรรทัดว่างหาย ใช้while IFS= read -r line; do ...; done < file{1..$n}กับตัวแปร — ไม่ทำงาน (brace expansion เกิดก่อนแทนค่าตัวแปร) ใช้for (( ))หรือseqfor x in "${arr}"แทน"${arr[@]}"—"${arr}"ได้แค่สมาชิกตัวแรก ต้อง[@]- ไม่ครอบ
"$file"ในลูป — ชื่อไฟล์มีช่องว่างพัง ครอบทุกการใช้งาน shopt -s nullglobแล้วลืมปิด — กระทบทุก glob ในสคริปต์ รวมถึงที่อยากให้ literal- แก้ไฟล์ในโฟลเดอร์เดียวกับที่ glob กำลังวน — สร้างไฟล์ใหม่ระหว่าง loop อาจได้ผลไม่คาดคิด (glob ขยายครั้งเดียวตอนต้น จริง ๆ ปลอดภัย แต่ระวังถ้าเก็บผลไป loop อื่น)
สรุป
for x in a b c; do ... done— วนรายการคำ (แยกด้วยช่องว่าง)for x in "$@"; doหรือfor x; do— วนอาร์กิวเมนต์สคริปต์for f in *.txt; do— วนไฟล์จาก glob → ใช้shopt -s nullglobกันกรณีไม่มีไฟล์for (( i=0; i<n; i++ ))— C-style, รับตัวแปรได้ /{1..10}{0..20..5}— ไม่รับตัวแปรfor x in "${arr[@]}"; do— วน array (ครอบ quote +[@])for line in $(cat file)ผิด — ใช้while IFS= read -r line(บทที่ 15)break/continue(+ เลข N สำหรับ loop ซ้อน)
บทถัดไปว่าด้วย while และ until — วนตามเงื่อนไข วนไม่รู้จบ และอ่าน stdin