PHP การวนซ้ำ for, while, foreach
PHP มีลูป 4 แบบ แต่ในทางปฏิบัติคุณจะใช้ foreach ราว 80% ของเวลา
while
วนตราบใดที่เงื่อนไขยังจริง เช็คเงื่อนไข ก่อน วนแต่ละรอบ:
<?php
declare(strict_types=1);
$count = 3;
while ($count > 0) {
echo "นับถอยหลัง: $count\n";
$count--;
}
echo "ปล่อยจรวด!\n";นับถอยหลัง: 3
นับถอยหลัง: 2
นับถอยหลัง: 1
ปล่อยจรวด!do-while
เหมือน while แต่เช็คเงื่อนไข หลัง วน จึงทำงานอย่างน้อย 1 รอบเสมอ:
<?php
$attempts = 0;
do {
$attempts++;
echo "ลองครั้งที่ $attempts\n";
} while ($attempts < 3);ใช้เมื่อต้องทำอะไรอย่างน้อยหนึ่งครั้งก่อนจะรู้ว่าควรวนต่อไหม (เช่น อ่าน input จนกว่าจะถูกต้อง)
for
เหมาะเมื่อรู้จำนวนรอบชัดเจน หรือต้องการตัวนับ:
<?php
for ($i = 1; $i <= 5; $i++) {
echo "$i x 7 = " . ($i * 7) . "\n";
}3 ส่วนในวงเล็บ: เริ่มต้น; เงื่อนไขวนต่อ; ทำท้ายรอบ
วนถอยหลังหรือกระโดดทีละหลาย ๆ ก็ได้:
<?php
for ($i = 10; $i > 0; $i -= 2) {
echo $i, ' '; // 10 8 6 4 2
}
echo "\n";foreach — ตัวหลักสำหรับอาร์เรย์
แบบเอาค่าอย่างเดียว:
<?php
$fruits = ['แอปเปิล', 'กล้วย', 'ส้ม'];
foreach ($fruits as $fruit) {
echo "- $fruit\n";
}- แอปเปิล
- กล้วย
- ส้มแบบเอาทั้ง key และ value:
<?php
$prices = ['ข้าว' => 40, 'ผัด' => 60, 'ต้มยำ' => 80];
foreach ($prices as $name => $price) {
echo "$name ราคา $price บาท\n";
}ข้าว ราคา 40 บาท
ผัด ราคา 60 บาท
ต้มยำ ราคา 80 บาทวนอาร์เรย์ซ้อน:
<?php
$orders = [
['user' => 'อร', 'total' => 250],
['user' => 'บอย', 'total' => 480],
];
foreach ($orders as $order) {
echo "{$order['user']} จ่าย {$order['total']} บาท\n";
}break และ continue
break — ออกจากลูปทันที continue — ข้ามไปรอบถัดไป
<?php
foreach (range(1, 10) as $n) {
if ($n % 2 !== 0) {
continue; // ข้ามเลขคี่
}
if ($n > 6) {
break; // เจอเลขเกิน 6 หยุดเลย
}
echo $n, ' '; // 2 4 6
}
echo "\n";ทั้งคู่ระบุจำนวนชั้นได้ เมื่ออยู่ในลูปซ้อน:
<?php
foreach (['A', 'B', 'C'] as $row) {
foreach ([1, 2, 3] as $col) {
if ($row === 'B' && $col === 2) {
break 2; // ออกจากลูปทั้งสองชั้น
}
echo "$row$col ";
}
}
echo "\n"; // A1 A2 A3 B1foreach กับ reference — กับดักคลาสสิก
ปกติ foreach ให้ สำเนา ของแต่ละค่า แก้ $fruit ในลูปไม่กระทบอาร์เรย์เดิม ถ้าอยากแก้ค่าจริงในอาร์เรย์ ใช้ & (reference):
<?php
$nums = [1, 2, 3];
foreach ($nums as &$n) {
$n *= 10;
}
unset($n); // ** สำคัญมาก **
print_r($nums); // [10, 20, 30]ต้อง unset($n) หลังลูป ไม่งั้น $n ยังชี้ไปที่สมาชิกตัวสุดท้ายของอาร์เรย์ และถ้าเผลอวนอาร์เรย์เดิมอีกครั้ง ข้อมูลจะเพี้ยน นี่เป็นบั๊กที่หายากมาก — ถ้าเลี่ยง & ได้ให้เลี่ยง เช่นใช้ array_map แทน (บทที่ 10)
ทางเลือก: วนด้วยฟังก์ชัน
หลายครั้งไม่ต้องเขียนลูปเองเลย:
<?php
$nums = [1, 2, 3, 4];
$doubled = array_map(fn($n) => $n * 2, $nums); // [2, 4, 6, 8]
$evens = array_filter($nums, fn($n) => $n % 2 === 0); // [2, 4]
$sum = array_sum($nums); // 10เราจะลงลึกเรื่องนี้ในบทที่ 10
เรื่องที่คนมักพลาด
- ลืม
unset($n)หลังforeach ... as &$nทำให้เกิดบั๊กที่ค่าสุดท้ายของอาร์เรย์ถูกเขียนทับตอนวนครั้งถัดไป - แก้ค่าใน
foreachแบบไม่ใช้&แล้วสงสัยทำไมอาร์เรย์ไม่เปลี่ยน — เพราะได้สำเนามา whileที่เงื่อนไขไม่มีวันเป็นเท็จ ลืม$count--กลายเป็นลูปไม่รู้จบ กดCtrl+C- แก้ขนาดอาร์เรย์ระหว่าง
foreach(เพิ่ม/ลบสมาชิก) พฤติกรรมไม่แน่นอน — สร้างอาร์เรย์ใหม่แทน - ใช้
for ($i = 0; $i <= count($arr); $i++)—<=ทำให้เกิน index สุดท้ายไป 1 (ต้องเป็น<) และเรียกcount()ทุกรอบเปลืองแรง
สรุป
while/do-whileเมื่อไม่รู้จำนวนรอบ (do-while ทำอย่างน้อย 1 รอบ)forเมื่อรู้จำนวนรอบหรือต้องการตัวนับforeachสำหรับอาร์เรย์ —as $valueหรือas $key => $valuebreak/continueออก/ข้าม ระบุจำนวนชั้นได้ด้วยbreak 2- ใช้
&ใน foreach ด้วยความระวัง และunset()ตัวแปรทุกครั้งหลังลูป
บทถัดไปว่าด้วยฟังก์ชัน — วิธีประกาศ กำหนดชนิดพารามิเตอร์และ return, named arguments, และ arrow function ที่ใช้คู่กับ array_map บ่อย ๆ