C อ่านเขียนไฟล์
เปิดไฟล์ด้วย fopen
#include <stdio.h>
int main(void)
{
FILE *f = fopen("data.txt", "r");
if (f == NULL) { // ** เช็คทุกครั้ง **
perror("เปิด data.txt ไม่ได้"); // พิมพ์ข้อความ error ของระบบ
return 1;
}
// ... อ่าน/เขียน
fclose(f); // ปิดเสมอ
return 0;
}fopen คืน FILE * (handle) หรือ NULL ถ้าเปิดไม่ได้ (ไฟล์ไม่มี, ไม่มีสิทธิ์, …) perror พิมพ์ข้อความที่เราให้ + : + คำอธิบาย errno
โหมดของ fopen
| โหมด | ความหมาย |
|---|---|
"r" | อ่าน — ไฟล์ต้องมีอยู่ |
"w" | เขียน — สร้างใหม่ หรือ ล้างไฟล์เดิมให้ว่าง |
"a" | เขียนต่อท้าย — สร้างถ้าไม่มี, ไม่ล้างของเดิม |
"r+" | อ่าน + เขียน — ไฟล์ต้องมีอยู่ |
"w+" | อ่าน + เขียน — ล้างไฟล์ |
"a+" | อ่าน + เขียนต่อท้าย |
เติม "b" | โหมด binary ("rb", "wb") — สำคัญบน Windows (บทที่ 23) |
"w" ล้างไฟล์ทันทีที่เปิด — ระวังเปิดไฟล์สำคัญด้วย "w" โดยไม่ตั้งใจ
เขียนข้อความ
FILE *f = fopen("output.txt", "w");
if (!f) { perror("output.txt"); return 1; }
fprintf(f, "ชื่อ: %s\n", "สมชาย"); // เหมือน printf แต่เขียนลงไฟล์
fprintf(f, "อายุ: %d\n", 30);
fputs("บรรทัดสุดท้าย\n", f); // เขียนสตริง (ไม่เติม \n เอง)
fclose(f);output.txt:
ชื่อ: สมชาย
อายุ: 30
บรรทัดสุดท้ายอ่านทีละบรรทัดด้วย fgets
FILE *f = fopen("names.txt", "r");
if (!f) { perror("names.txt"); return 1; }
char line[256];
while (fgets(line, sizeof(line), f) != NULL) {
// fgets เก็บ '\n' ไว้ท้ายบรรทัดด้วย — ตัดออกถ้าไม่ต้องการ
line[strcspn(line, "\n")] = '\0';
printf("[%s]\n", line);
}
fclose(f);fgets(buf, size, f):
- อ่านจนเจอ
\nหรือ ได้size - 1ตัว หรือ EOF - เก็บ
\nไว้ (ถ้าอ่านครบบรรทัด) + ปิด'\0' - คืน
NULLเมื่อจบไฟล์หรือ error - ปลอดภัยกว่า
gets(ที่ถูกลบไปแล้ว) และfscanf("%s")— จำกัดขนาด buffer
strcspn(line, "\n") คืน index ของ \n ตัวแรก — เขียน '\0' ทับเพื่อตัด newline
อ่านค่าแบบมีรูปแบบด้วย fscanf
// ไฟล์: scores.txt
// อร 85
// บอย 72
// แก้ว 90
FILE *f = fopen("scores.txt", "r");
char name[50];
int score;
while (fscanf(f, "%49s %d", name, &score) == 2) { // เช็คว่าอ่านได้ครบ 2 field
printf("%s ได้ %d\n", name, score);
}
fclose(f);fscanfคืนจำนวน field ที่อ่านสำเร็จ — เช็ค== 2(ไม่ใช่!= EOF)%49sจำกัดความยาว (buffer 50) —%sเปล่า ๆ overflow ได้fscanfข้าม whitespace (space, tab, newline) อัตโนมัติสำหรับ%s%d
fscanfเปราะกับ input ที่ไม่ตรงรูปแบบ — งานจริงมักอ่านทั้งบรรทัดด้วยfgetsแล้ว parse ด้วยsscanf/strtok
อ่านทั้งไฟล์เข้า buffer
วิธีนี้ใช้ได้เฉพาะ regular file ที่ seek ได้ (ไม่ใช่ pipe, socket, /proc/...) และต้องตรวจทุกผลลัพธ์:
#include <stdio.h>
#include <stdlib.h>
#include <stdint.h> // SIZE_MAX
char *read_whole_file(const char *path, size_t *out_size)
{
FILE *f = fopen(path, "rb");
if (!f) return NULL;
if (fseek(f, 0, SEEK_END) != 0) { fclose(f); return NULL; }
long size = ftell(f);
if (size < 0) { fclose(f); return NULL; } // seek ไม่ได้
if (fseek(f, 0, SEEK_SET) != 0) { fclose(f); return NULL; }
if ((unsigned long)size >= SIZE_MAX) { fclose(f); return NULL; } // size + 1 จะ overflow
char *buf = malloc((size_t)size + 1);
if (!buf) { fclose(f); return NULL; }
size_t got = fread(buf, 1, (size_t)size, f);
if (got != (size_t)size && ferror(f)) { // อ่านพลาด ไม่ใช่แค่ได้สั้นกว่า
free(buf);
fclose(f);
return NULL;
}
buf[got] = '\0';
fclose(f);
if (out_size) *out_size = got;
return buf; // ผู้เรียกต้อง free
}
int main(void)
{
size_t size;
char *content = read_whole_file("data.txt", &size);
if (content) {
printf("อ่านได้ %zu ไบต์\n", size);
printf("%s", content);
free(content);
}
return 0;
}ไฟล์บางชนิด (เช่น
/proc/self/status) รายงานขนาดเป็น 0 ทั้งที่มีเนื้อหา — ถ้าต้องรองรับ stream ทั่วไป ให้อ่านเป็นบล็อกด้วยfreadวนไป แล้วขยาย buffer ด้วยreallocจนกว่าจะจบ อย่าถือว่าftell= ขนาดจริงเสมอ
เช็ค error หลังอ่าน/เขียน
if (fprintf(f, "...") < 0) {
// เขียนล้มเหลว (ดิสก์เต็ม?)
}
// หลัง loop อ่าน แยกว่าจบเพราะ EOF หรือ error — ตรวจ "ก่อน" ปิดไฟล์
if (ferror(f)) {
perror("อ่านไฟล์ผิดพลาด");
} else if (feof(f)) {
// จบปกติ
}
if (fclose(f) != 0) {
// ข้อมูลที่ buffer ไว้อาจเขียนไม่สำเร็จ — fclose flush ตอนปิด
}
ferror(f)/feof(f)ต้องเรียก ก่อนfclose(f)— หลังปิดแล้วfใช้ไม่ได้อีก
เรื่องที่คนมักพลาด
- ไม่เช็ค
fopenคืน NULL — deref NULL ตอนfprintf(NULL, ...)= crash - ลืม
fclose— data ที่ buffer ไว้อาจไม่ถูกเขียน, file descriptor leak - เปิดด้วย
"w"ทั้งที่อยากเก็บของเดิม — ล้างไฟล์ทันที ใช้"a"ถ้าจะต่อท้าย while (!feof(f))—feofเป็นจริง *หลัง* อ่านพลาด ทำให้วนเกิน 1 รอบด้วยข้อมูลเก่า เช็คค่าคืนของfgets/fscanfแทนfscanf(f, "%s", buf)ไม่จำกัดความยาว — buffer overflow ใช้%49sfgetsแล้วลืมว่ามี\nติดมา — ตัดด้วยstrcspn- เช็ค
fscanf(...) != EOFแทน== <จำนวน field>— ไม่แยก “อ่านครบ” กับ “อ่านได้บางส่วน”
สรุป
fopen(path, mode)→FILE *หรือNULL— เช็ค NULL เสมอ,perrorพิมพ์สาเหตุ- โหมด:
"r"อ่าน,"w"เขียน (ล้างไฟล์),"a"ต่อท้าย,+bเพิ่มความสามารถ - เขียน:
fprintf(f, ...),fputs(s, f) - อ่านบรรทัด:
fgets(buf, size, f)(ปลอดภัย, เก็บ\n— ตัดด้วยstrcspn) - อ่านมีรูปแบบ:
fscanf— เช็คจำนวน field, ใช้%49s; หรือfgets+sscanf - เช็ค
ferror/feofแยกกัน ก่อนfclose;fcloseเสมอ (มัน flush ด้วย) และเช็คค่าคืน - อ่านทั้งไฟล์: เฉพาะ regular file ที่ seek ได้ — ตรวจ
fseek/ftell/overflow ของsize+1/ferrorทุกจุด
บทถัดไปว่าด้วยไฟล์ binary — fread/fwrite เป็นบล็อก, fseek/ftell และเหตุผลที่ feof มักถูกใช้ผิด